Οι κωλοτούμπες αλά Κομανέτσι που αφορούν την αξιοποίηση των υδρογονανθράκων δεν θα έχουν τελειωμό. Αυτό δεν εκπλήσσει όλους όσους (πέντε – δέκα το πολύ Έλληνες επιστήμονες) με σταθερότητα στηρίξαμε τον μεγάλο αυτόν εθνικό στόχο.
Ωστόσο, όσο πλησιάζει η ώρα των πολυπόθητων γεωτρήσεων καλό θα ήταν να μπουν στο τραπέζι δύο προτάσεις από το παρελθόν. Προτάσεις οι οποίες θα στοχεύουν στη διαφάνεια και στην Εθνική Ασφάλεια της χώρας.
Η πρώτη πρόταση είχε κατατεθεί δημόσια το 2017 και αφορούσε τη διαφάνεια στη διαχείριση των εσόδων που θα εισπράξει το Ελληνικό Δημόσιο από τις γεωτρήσεις. Πιο συγκεκριμένα είχε κατατεθεί η πρόταση για δημιουργία ηλεκτρονικής πλατφόρμας ανοικτής στο διαδίκτυο, στην οποία θα καταγράφονται αυτά τα ποσά ώστε ο πολίτης να βλέπει σε πραγματικό χρόνο ποιο το συνολικό ποσό του ταμείου, πόσα χρήματα μπήκαν στο ταμείο, πότε και από ποια εταιρεία; Κανείς δεν προτείνει να βγουν ανοικτά στο κοινό τυχόν ευαίσθητες πληροφορίες. Πχ. δεν επιτρέπεται να βγουν ανοικτά στο διαδίκτυο τεχνικές πληροφορίες των κοιτασμάτων ή πληροφορίες που άπτονται θέματα εθνικής ασφάλειας, επιχειρηματικά μυστικά κ.λπ. Ο νοών νοείτω.
Κάποια στοιχεία όμως θα πρέπει οι πολίτες να τα γνωρίζουν, όπως π.χ. ότι στη Νορβηγία το αντίστοιχο pension fund, το οποίο δημιουργήθηκε από τα χρήματα των υδρογονανθράκων, διαθέτει τα στοιχεία ανοικτά στο διαδίκτυο και τα οποία ανανεώνονται σε πραγματικό χρόνο (αν προσέξει κάποιος για αρκετή ώρα τον δείκτη market value αυτός αλλάζει αναλόγως με την αξία του fund: https://www.nbim.no/en/the-fund/market-value/). Στη Νορβηγία έχει δημιουργηθεί και Ethical Council, που ελέγχει τις επενδύσεις που πραγματοποιεί το Governmental Petroleum Fund, το οποίο μάλιστα αποκλείει και συγκεκριμένες εταιρείες στις οποίες δεν πραγματοποιούνται επενδύσεις. (https://en.wikipedia.org/wiki/Government_Pension_Fund_of_Norway).
Θα πρέπει να ξεκινήσει λοιπόν η συζήτηση για τη δημιουργία κατάλληλου πλαισίου διασφάλισης/διαφάνειας των οικονομικών πόρων που θα δημιουργηθούν από την αξιοποίηση των υδρογονανθράκων. Επειδή αυτά δεν γίνονται από τη μία μέρα στην άλλη, παίρνουν χρόνια για να υλοποιηθούν, θα πρέπει να ξεκινήσει από τώρα ο σχεδιασμός των αντίστοιχων δομών/πλαισίων κ.λπ. Όταν κατατέθηκε η συγκεκριμένη πρόταση (2017) είχε επισημανθεί το εξής: «Μην περιμένουμε την τελευταία στιγμή. Τα επόμενα 10-20 χρόνια μπορεί να φαίνονται μακριά, αλλά στον χώρο των ορυκτών πόρων δεν είναι. Ας κοιτάξουμε μπροστά». Η πρόταση αυτή βρίσκεται δημοσιευμένη ΕΔΩ.
Η δεύτερη πρόταση, η οποία και αυτή είχε κατατεθεί δημόσια το 2015, σχετίζεται με την ενίσχυση της Εθνικής Άμυνας από τα έσοδα των υδρογονανθράκων. Πιο συγκεκριμένα, είχε προταθεί το εξής: «Μικρό ποσοστό από το 20% των εσόδων του κράτους από τους υδρογονάνθρακες (και όχι μόνο: και από τις σπάνιες γαίες αλλά και όλα τα υπόλοιπα ορυκτά) να κατατίθεται σε Ειδικό Ταμείο για την ενίσχυση της Εθνικής Άμυνας. Το όφελος από τα έσοδα του κράτους από τους ορυκτούς πόρους πρέπει να λειτουργήσει ανταποδοτικά προς όφελος της Εθνικής Άμυνας. Αυτό καταδεικνύει η διττή σχέση που προαναφέρθηκε».
Η πρόταση αυτή βρίσκεται δημοσιευμένη ΕΔΩ.
Σοφό θα ήταν η κυβέρνηση να εξετάσει αυτές τις δύο προτάσεις.
* Ο κ. Σωτήρης Καμενόπουλος είναι κάτοχος διδακτορικού τίτλου από τη Σχολή Μηχανικών Ορυκτών Πόρων του Πολυτεχνείου Κρήτης. Οι τομείς του ερευνητικού του ενδιαφέροντος είναι η βιώσιμη αξιοποίηση των ορυκτών πόρων, η γεωπολιτική και η διαχείριση κινδύνων.
Πρώτη δημοσίευση: energia.gr